Bắc Ninh: Đồng bộ từ chỉ đạo đến tổ chức thực hiện khám sức khỏe toàn dân

Theo báo cáo của Sở Y tế, tính đến hết ngày 26/5/2026, Bắc Ninh đã có trên 1,8 triệu lượt người dân được khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc, đạt 53,2% dân số theo kế hoạch triển khai. Ông Nguyễn Văn Bình, Phó Giám đốc Sở Y tế Bắc Ninh cho biết, chương trình khám sức khỏe toàn dân là nhiệm vụ chính trị được triển khai thống nhất từ Trung ương đến các địa phương. Mặc dù thời gian tổ chức cao điểm rất ngắn, chỉ bắt đầu từ tháng 5/2026, song với sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị, đến nay 2/3 các xã, phường trong tỉnh đã cơ bản hoàn thành chỉ tiêu 50% theo kế hoạch. Để đạt được kết quả trên, ngành Y tế đã huy động tối đa nguồn lực toàn ngành. Ngoài lực lượng tại các Trạm Y tế, Sở Y tế đã điều động các Bệnh viện Đa khoa, Bệnh viện chuyên khoa trực thuộc cùng nhiều Phòng khám Đa khoa tư nhân tham gia hỗ trợ cả nhân lực, trang thiết bị và chuyên môn cho tuyến cơ sở.

Song song với đó, Sở Y tế thành lập các tổ hỗ trợ trực tiếp xuống cơ sở, kịp thời hướng dẫn những Trạm Y tế còn gặp khó khăn trong quá trình tổ chức khám, nhập liệu và cập nhật dữ liệu lên hệ thống hồ sơ sức khỏe điện tử. Toàn bộ số liệu khám sức khỏe đều được cập nhật liên tục, giúp Sở Y tế nắm bắt chính xác tình hình từng địa phương để kịp thời đôn đốc những đơn vị còn chậm tiến độ, đồng thời biểu dương, nhân rộng các mô hình triển khai hiệu quả.
Khác với các đợt khám sức khỏe thông thường khi chỉ tập trung vào một nhóm đối tượng là người cao tuổi hay học sinh, chương trình khám sức khỏe toàn dân được triển khai theo quy trình hai bước. Cán bộ y tế thực hiện điều tra, sàng lọc tại từng hộ gia đình thông qua phiếu khảo sát nhằm thu thập thông tin về tiền sử bệnh tật, yếu tố nguy cơ và tình trạng sức khỏe ban đầu của người dân. Từ kết quả này, các đối tượng có nguy cơ cao mắc bệnh, người cao tuổi và người từ 40 đến dưới 60 tuổi có nguy cơ mắc các bệnh mạn tính sẽ được mời đến Trạm Y tế hoặc các điểm khám sức khỏe cộng đồng để thực hiện khám sức khỏe định kỳ, khám chuyên sâu theo quy định. Quan trọng hơn, toàn bộ dữ liệu từ khâu điều tra, sàng lọc đến kết quả khám đều được cập nhật vào hồ sơ sức khỏe điện tử. Đây chính là “hồ sơ y tế số” của mỗi người dân, cho phép theo dõi diễn biến sức khỏe liên tục, phục vụ khám chữa bệnh ở nhiều tuyến.

Kết quả triển khai cho thấy nhiều Trạm Y tế đã đạt tỷ lệ khám sức khỏe rất cao, vượt xa chỉ tiêu 50% của giai đoạn đầu. Điển hình là các xã Kiên Lao, Bắc Giang, Hiệp Hòa, Tiền Phong, Đồng Việt, Lục Ngạn, Tiên Du, Đa Mai, Hoàng Vân và Tam Giang (đều đạt trên 70%). Đây không chỉ là thành quả của đội ngũ cán bộ y tế cơ sở mà còn phản ánh sự vào cuộc quyết liệt của cấp ủy, chính quyền địa phương. Trong mô hình chính quyền địa phương hai cấp hiện nay, Trạm Y tế trực thuộc UBND xã, phường quản lý. Vì vậy, sự quan tâm, chỉ đạo sát sao của lãnh đạo địa phương cùng sự phối hợp của MTTQ, các đoàn thể, tổ dân phố, thôn và cộng tác viên y tế đã góp phần quan trọng trong việc tuyên truyền, vận động người dân tham gia khám sức khỏe đúng kế hoạch. Nhiều địa phương đã linh hoạt bố trí lịch khám ngoài giờ, tổ chức các điểm khám lưu động, huy động lực lượng đoàn viên, hội phụ nữ, hội cựu chiến binh...hỗ trợ người cao tuổi, người có hoàn cảnh khó khăn đến điểm khám, qua đó tạo sự đồng thuận cao trong Nhân dân.
Bên cạnh những địa phương dẫn đầu, Sở Y tế cũng chỉ rõ một số xã, phường có tỷ lệ thực hiện còn thấp như Biên Sơn, Nghĩa Phương, Phúc Hòa, Bắc Lũng, Sa Lý, Tân Sơn, Kinh Bắc, Tân Yên, Yên Định và Quế Võ để tiếp tục tập trung chỉ đạo, bảo đảm hoàn thành mục tiêu chung của toàn tỉnh.

Cho biết thêm về ý nghĩa lớn nhất của chương trình, Phó Giám đốc Sở Y tế Bắc Ninh Nguyễn Văn Bình nhấn mạnh, con số hơn 1,8 triệu lượt người được khám không quan trọng bằng việc từng bước hình thành cơ sở dữ liệu sức khỏe đầy đủ của mỗi người dân Bắc Ninh. Khi toàn bộ thông tin được chuẩn hóa và số hóa trên hồ sơ sức khỏe điện tử, người dân sẽ được quản lý sức khỏe liên tục, được theo dõi các yếu tố nguy cơ, nhắc lịch khám định kỳ và phát hiện sớm các bệnh không lây nhiễm như tăng huyết áp, đái tháo đường, tim mạch hay ung thư ngay từ tuyến y tế cơ sở. Đối với ngành Y tế, nguồn dữ liệu này sẽ là nền tảng quan trọng phục vụ hoạch định chính sách, dự báo mô hình bệnh tật, phân bổ nguồn lực và nâng cao hiệu quả chăm sóc sức khỏe ban đầu.
Lần đầu tiên, việc khám sức khỏe định kỳ được tổ chức trên quy mô toàn dân theo chỉ đạo thống nhất từ Trung ương, gắn chặt với nhiệm vụ tạo lập Sổ sức khỏe điện tử cho mỗi người dân. Đây được xem là bước đi quan trọng trong quá trình đổi mới tư duy chăm sóc sức khỏe, chuyển mạnh từ điều trị bệnh sang phòng bệnh, đồng thời hình thành cơ sở dữ liệu sức khỏe quốc gia phục vụ quản lý và hoạch định chính sách y tế trong kỷ nguyên số. 
Kết quả đạt được sau thời gian ngắn triển khai không chỉ cho thấy quyết tâm của ngành Y tế Bắc Ninh mà còn khẳng định hiệu quả của sự phối hợp giữa các cấp, các ngành và chính quyền địa phương. Đây cũng là minh chứng cho thấy Bắc Ninh đang là một trong những địa phương đi đầu cả nước trong xây dựng hồ sơ sức khỏe điện tử, từng bước hiện thực hóa mục tiêu chuyển đổi số toàn diện trong lĩnh vực y tế, hướng tới quản lý sức khỏe toàn dân một cách khoa học, hiện đại và bền vững.

Thế Thực- Nguyễn Oanh 
Trung tâm Kiểm soát bệnh tật Bắc Ninh