Ngày 14/4/2026, trong khuôn khổ chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tới Trung Quốc, Bộ Giáo dục và Đào tạo Việt Nam đã phối hợp với Bộ Giáo dục Trung Quốc tổ chức Diễn đàn hợp tác giáo dục đại học, khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo Việt Nam - Trung Quốc năm 2026 tại Đại học Thanh Hoa, với sự tham gia của khoảng 100 cơ sở giáo dục đại học hàng đầu của hai nước cùng một số doanh nghiệp.
Trong khuôn khổ Diễn đàn, Học viện Y - Dược học cổ truyền Việt Nam, do PGS.TS Nguyễn Quốc Huy, Phó Bí thư Đảng ủy, Giám đốc Học viện làm trưởng đoàn, cùng các cán bộ, giảng viên của Học viện đã có nhiều hoạt động gặp gỡ, giao lưu, trao đổi học thuật và hợp tác với các cơ sở giáo dục đại học hai nước, góp phần kết nối, học hỏi và mở rộng hợp tác trong lĩnh vực giáo dục - khoa học - y tế giữa hai quốc gia. Đáng chú ý, trong dịp này, nhiều văn bản thỏa thuận hợp tác đã được ký kết giữa các cơ sở giáo dục đại học Việt Nam và Trung Quốc.
Phát biểu chính sách trong khuôn khổ diễn đàn này, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã dành nội dung quan trọng đề cập đến vai trò của giáo dục đại học, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo trong tổng thể quan hệ hợp tác giữa hai nước.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh, để thực hiện các mục tiêu phát triển chiến lược, Việt Nam xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số phải trở thành động lực chính của phát triển. Trên cơ sở đó, giáo dục - đào tạo và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao được xác định là lĩnh vực "ưu tiên của ưu tiên", giữ vai trò nền tảng trong việc xây dựng thế hệ trẻ có năng lực làm chủ công nghệ, bản lĩnh hội nhập và khát vọng cống hiến.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đồng thời đề nghị tăng cường hợp tác Việt Nam - Trung Quốc trong các lĩnh vực công nghệ chiến lược, gắn kết chặt chẽ giữa đào tạo, nghiên cứu khoa học và đổi mới sáng tạo; đẩy mạnh trao đổi sinh viên, học giả, hợp tác đào tạo và nghiên cứu, qua đó góp phần nâng tầm hợp tác giữa hai nước không chỉ về kinh tế mà còn về tri thức, công nghệ và năng lực sáng tạo.
Ký kết Biên bản ghi nhớ hợp tác (MOU) - Mở rộng hợp tác đào tạo và nghiên cứu
Trong khuôn khổ chuyến công tác, ngày 13/4/2026, Học viện và Viện Nghiên cứu Khoa học Công nghệ và Giáo dục Phát triển Quốc gia Hưng Thái (Bắc Kinh, Trung Quốc) gồm ông Hồ Tỏa Cẩm; Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Hợp tác Kinh tế Quốc tế Trung Quốc, nguyên Tham tán Thương mại hàm Công sứ, Đại sứ quán Trung Quốc tại Việt Nam; ông Cương Tam Bình, Bí thư Đảng ủy Viện Nghiên cứu và bà Lý Quyên, Chủ nhiệm Ủy ban Chuyên môn Hợp tác Giáo dục - Công nghiệp Hợp triển, Hiệp hội Hợp tác Kinh tế Quốc tế Trung Quốc; Viện trưởng Viện Nghiên cứu Khoa học Công nghệ Giáo dục và Phát triển Quốc gia Hưng Thái, Bắc Kinh đã ký kết Biên bản ghi nhớ hợp tác (MOU). Hai bên đã trao đổi, thảo luận phương án triển khai dự án đào tạo tiến sĩ; trong đó đại diện Đại học Trung Y Dược Bắc Kinh trình bày cụ thể các yêu cầu về năng lực ngoại ngữ, tiêu chuẩn công bố khoa học và các điều kiện đào tạo.
Tại buổi làm việc, đại diện Cục Quản lý Trung Y Dược Quốc gia Trung Quốc cũng chia sẻ kinh nghiệm trong xây dựng chính sách, tổ chức hệ thống thi, quản lý và phát triển ngân hàng câu hỏi phục vụ kỳ kiểm tra đánh giá năng lực hành nghề khám bệnh, chữa bệnh.
Trên cơ sở đó, hai bên đã ký kết MOU, thống nhất mở rộng hợp tác trong đào tạo, nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo và phát triển nguồn nhân lực y dược cổ truyền theo hướng hiện đại, hội nhập quốc tế. Biên bản ghi nhớ được ký kết mở ra cơ hội hợp tác lâu dài trong đào tạo nguồn nhân lực, nghiên cứu và đổi mới sáng tạo, hợp tác y tế - công nghiệp, cũng như phát triển đội ngũ giảng viên và sinh viên.
Cũng trong chuỗi hoạt động hợp tác, Học viện ký kết MOU và triển khai nhiều chương trình hợp tác quan trọng với Đại học Trung Y Dược Thiên Tân, buổi làm việc có sự tham gia của GS. Cao Tú Mai, Hiệu trưởng trường Đại học Trung Y Dược Thiên Tân; GS. Lý Chính, Phó Hiệu trưởng trường Đại học Trung Y Dược Thiên Tân, cùng các lãnh đạo khoa phòng ban. Trong đó xác định 3 vấn đề hợp tác trọng tâm:
Một là, Ký kết MOU đặt nền tảng vững chắc cho mối quan hệ hợp tác lâu dài giữa hai đơn vị trong lĩnh vực y dược cổ truyền. Trọng tâm là thúc đẩy trao đổi học thuật, tăng cường hợp tác nghiên cứu khoa học, đồng thời mở rộng kết nối giữa đội ngũ giảng viên, nhà khoa học và sinh viên hai bên.
Hai là, Thỏa thuận chương trình trao đổi sinh viên đại học ngành Y học cổ truyền: Chương trình trao đổi sinh viên được triển khai với mục tiêu tạo điều kiện cho sinh viên Học viện được học tập, nghiên cứu và thực tập trong môi trường đào tạo chuyên sâu tại Trung Quốc. Thông qua đó, sinh viên không chỉ được nâng cao năng lực chuyên môn, tiếp cận các phương pháp điều trị tiên tiến mà còn có cơ hội trải nghiệm thực tiễn, giao lưu học thuật và mở rộng hiểu biết về văn hóa, hệ thống y học cổ truyền của Trung Quốc.
Ba là, Thỏa thuận liên kết đào tạo cấp bằng cử nhân Y học cổ truyền (chương trình song bằng): Hai bên thống nhất triển khai chương trình đào tạo song bằng, hướng tới mục tiêu đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, có khả năng làm việc trong môi trường quốc tế.
Bên cạnh đó, vấn đề nghiên cứu Thần Nông Bản Thảo Kinh đã được Học viện làm việc và trao đổi với Viện Khoa học Trung Y Trung Quốc, những vấn đề chuyên sâu từ cách tiếp cận, tổ chức triển khai đến định hướng sản phẩm đầu ra.
Đồng thời, phía bạn chia sẻ nhiều mô hình thực nghiệm trong nghiên cứu lý luận Trung y - Trung dược như: Mô hình nghiên cứu Kinh lạc, Tạng phủ; phương pháp nghiên cứu dược tính và các mô hình thực nghiệm đã được ứng dụng trong thực tiễn.
Đặc biệt, hai bên cũng thảo luận sâu về phác đồ kết hợp Y học cổ truyền và Y học hiện đại, từ quy trình xây dựng, triển khai tại bệnh viện đến các bằng chứng khoa học so sánh hiệu quả điều trị.
Hướng tới nâng cao chất lượng đội ngũ bác sĩ Y học cổ truyền tiếp cận với chuẩn mực quốc tế
Với vai trò là cơ sở đào tạo được Hội đồng Y khoa Quốc gia giao nhiệm vụ xây dựng bộ công cụ đánh giá năng lực hành nghề khám bệnh, chữa bệnh cho chức danh bác sĩ Y học cổ truyền, đoàn công tác của Học viện Y - Dược học cổ truyền Việt Nam đã làm việc, trao đổi với các lãnh đạo Cục Quản lý Trung Y Dược Trung Quốc về các nội dung chuyên môn liên quan đến Kỳ kiểm tra đánh giá năng lực hành nghề cho bác sĩ Y học cổ truyền và bác sĩ Y học cổ truyền kết hợp Y học hiện đại, tập trung vào 3 nhóm nội dung chính gồm: Phương pháp xây dựng và quản lý ngân hàng câu hỏi; Cấu trúc, bố cục đề thi và hệ thống tài liệu cập nhật và Công tác tuyển chọn, tập huấn nhân lực cho hoạt động xây dựng ngân hàng câu hỏi và tổ chức kỳ thi một cách bài bản, toàn diện.
Để nâng cao chất lượng đào tạo, hướng tới chuẩn hóa kỳ thi và nâng cao chất lượng đội ngũ bác sĩ y học cổ truyền, Học viện đề nghị Cục Quản lý Trung Y Dược Trung Quốc giới thiệu chuyên gia xác định nội dung cốt lõi cần đánh giá và chuyên gia xây dựng, thẩm định câu hỏi MCQ, đặc biệt là câu hỏi lâm sàng kết hợp Trung - Tây y.
Những trao đổi chuyên sâu trong chuyến công tác là tiền đề quan trọng để Học viện góp phần bảo đảm chuẩn đầu ra cho sinh viên ngành Y học cổ truyền và Y khoa, gắn đào tạo với yêu cầu thực tiễn hành nghề. Đồng thời, từng bước nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và khẳng định vị thế của Học viện trong hệ thống đào tạo y khoa, hướng tới các chuẩn mực chung của khu vực và quốc tế.
Đặc biệt, ngày 15/4/2026, Công thư trao đổi về Dự án xây mới cơ sở 2 giai đoạn I Học viện Y - Dược học cổ truyền Việt Nam sử dụng viện trợ không hoàn lại của Chính phủ Trung Quốc, đã được ký kết dưới sự chứng kiến của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình.
Công thư đánh dấu bước hợp tác chiến lược quan trọng, trong lĩnh vực y tế, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao đặc biệt trong lĩnh vực y học cổ truyền của Việt Nam. Trong Tuyên bố chung của hai nước sau chuyến thăm, hai bên cũng nhất trí đẩy nhanh triển khai các dự án viện trợ dành cho Việt Nam như xây dựng mới cơ sở 2 giai đoạn 1 Học viện Y - Dược cổ truyền Việt Nam trong khuôn khổ viện trợ hợp tác phát triển về nguồn nhân lực, tạo nên những thành quả hợp tác thực chất.
Thành công của chuỗi hoạt động hợp tác không chỉ mở rộng quan hệ đối ngoại mà còn tạo nền tảng để Học viện từng bước nâng cao chất lượng đào tạo và nghiên cứu.
Thông qua các chương trình hợp tác và dự án cụ thể, Học viện từng bước hướng tới chuẩn hóa nguồn nhân lực, đáp ứng yêu cầu thực tiễn và hội nhập quốc tế, đồng thời góp phần khẳng định vị thế của y học cổ truyền Việt Nam trong hệ thống y tế hiện đại.
