Tới dự và chủ trì hội thảo có đồng chí Vũ Mạnh Hà, Ủy viên Dự khuyết Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Thứ trưởng Thường trực Bộ Y tế; đại diện các ban, ngành ở Trung ương và địa phương. Tham dự còn có các đồng chí đại diện lãnh đạo Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương; đại diện Bộ Khoa học và Công nghệ, Quỹ Khoa học và Công nghệ Quốc gia (NAFOSTED); Trung tâm Truyền thông - GDSK Trung ương; đại diện lãnh đạo các sở, ban, ngành địa phương; các nhà khoa học, chuyên gia quốc tế đến từ Mỹ, Trung Quốc, Hàn Quốc, Australia, Nhật Bản và Đài Loan; 30 đại biểu là các nhà khoa học, chuyên gia về dược liệu từ các nước và 500 đại biểu trong nước và các đơn vị đồng hành.
TS. Trần Minh Ngọc, Viện trưởng Viện Dược liệu cho biết: Hội thảo năm nay diễn ra trong một thời điểm vô cùng đặc biệt nhân Kỷ niệm 65 năm thành lập Viện Dược liệu (1961- 2026). Đây là một hành trình bền bỉ, từ những ngày đầu gây dựng trong gian khó đến khi trở thành Viện nghiên cứu đầu ngành về dược liệu tại Việt Nam. Tên gọi V.IMPACT gửi gắm một thông điệp mang tính thời đại: Trong khoa học, "Impact" không chỉ là chỉ số trích dẫn của một bài báo, mà phải là tác động thực tế (Real Impact). Đó là, tác động lâm sàng: thuốc từ dược liệu phải thực sự an toàn và hiệu quả. Tác động kinh tế: chuyển hóa được tài nguyên bản địa thành giá trị thặng dư cao cho doanh nghiệp và quốc gia và tác động cộng đồng: tạo ra sinh kế bền vững cho người nông dân trên chính mảnh đất của họ.
“Chúng ta đang sống trong kỷ nguyên của cách mạng công nghiệp 4.0, nơi kỹ thuật Omics, Trí tuệ nhân tạo (AI) và Big Data đang tái định nghĩa lại cách chúng ta nghiên cứu và phát triển sản phẩm. Đây vừa là thách thức, nhưng cũng là cơ hội vàng để dược liệu Việt Nam bước ra thế giới với một vị thế mới, vị thế của tri thức hiện đại trên nền tảng bản sắc truyền thống…”, TS. Trần Minh Ngọc chia sẻ.
Phát biểu tại hội thảo, Thứ trưởng Thường trực Bộ Y tế Vũ Mạnh Hà ghi nhận, đánh giá cao những nỗ lực của tập thể Viện Dược liệu trong thời gian qua; đồng thời Thứ trưởng chỉ đạo: Để đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong thời gian tới, nghị cấp ủy và Lãnh đạo Viện Dược liệu tiếp tục tập trung thực hiện tốt một số nội dung sau:
1. Tập trung quán triệt sâu sắc các chỉ thị, nghị quyết của Trung ương như Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị về một số giải pháp đột phá, tăng cường, bảo vệ, chăm sóc sức khỏe nhân dân; Nghị quyết số 282/NQ-CP về Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết số 72-NQ/CP; Chỉ thị số 25 của Thủ tướng Chính phủ về đẩy mạnh phát triển nền YHCT Việt Nam, đặc biệt là Nghị quyết 57-NQ/TW về đột phá khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đã tạo khuôn khổ chính sách mạnh mẽ thúc đẩy phát triển dược liệu Việt Nam. Trong bối cảnh đó, Viện Dược liệu cần rá soát, điều chỉnh định hướng phát triển của Viện theo hướng đổi mới, chuyên sâu, trọng điểm và hiệu quả, đảm bảo mỗi nhiệm vụ nghiên cứu đều gắn với yêu cầu thực tiễn của ngành Y tế và công tác chăm sóc, bảo vệ sức khỏe Nhân dân;
2. Chuyển mạnh sang nghiên cứu theo chuỗi giá trị dược liệu, từ chọn, tạo giống, nuôi trồng, chế biến, chuẩn hóa dược liệu đến phát triển thuốc và thương mại hóa sản phẩm. Ưu tiên nghiên cứu các sản phẩm dược liệu có tiềm năng trở thành sản phẩm Quốc gia, phục vụ điều trị các bệnh không lây nhiễm, bệnh mạn tính, phù hợp với quy mô bệnh tật của Việt Nam;
3. Phát huy vai trò là cơ quan tư vấn khoa học của Bộ Y tế trong công tác xây dựng tiêu chuẩn, quy chuẩn, định mức kinh tế-kỹ thuật về dược liệu, thuốc dược liệu, thuốc cổ truyền, góp phần hoàn thiện thể chế quản lý nhà nước và phát triển bền vững ngành dược liệu;
4. Rà soát tổng thể hệ thống cơ sở nghiên cứu; đề xuất lộ trình đầu tư tập trung, từng bước hình thành trung tâm nghiên cứu chuyên sâu về phát triển thuốc từ dược liệu, chuẩn hóa phòng thí nghiệm đạt tiêu chuẩn ISO/GLP, đáp ứng yêu cầu nghiên cứu tiền lâm sàng, lâm sàng và hội nhập quốc tế;
5. Coi trọng chuyển đổi số là nhiệm vụ xuyên suốt; tập trung xây dựng cơ sở dữ liệu lớn về nguồn gen, dược liệu, vùng trồng, tiêu chuẩn chất lượng, đổi mới phương thức quản lý, điều hành, nâng cao hiệu quả hoạt động trong điều kiện thực hiện cơ chế tự chủ và hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng;
6. Chú trọng xây dựng đội ngũ khoa học đầu ngành, các nhóm nghiên cứu mạnh; gắp đào tạo tiến sĩ, đào tạo cán bộ trẻ với các nhiệm vụ chiến lược, nhiệm vụ lớn cho Trung ương và Bộ Y tế giao; đồng thời có giải pháp giữ chân, khuyến khích cán bộ khoa học yên tâm công tác, cống hiến lâu dài.
Nhìn lại giai đoạn 5 năm vừa qua (2021-2025), dù chịu ảnh hưởng không nhỏ từ đại dịch toàn cầu, Viện Dược liệu vẫn tự hào duy trì và đẩy mạnh mô hình nghiên cứu theo chuỗi giá trị khép kín. Viện đã triển khai 442 nhiệm vụ khoa học và công nghệ các cấp; công bố 563 bài báo khoa học (trong đó 135 bài quốc tế, tăng 82,4% so với giai đoạn trước); đào tạo và cấp bằng tiến sỹ cho 25 nghiên cứu sinh; tự công bố lưu hành 10 giống cây dược liệu; ban hành 97 quy trình kỹ thuật sản xuất dược liệu theo chuẩn GACP-WHO; xây dựng ngân hàng 26 chất đối chiếu và xây dựng cơ sở dữ liệu khoa học nhiều dược liệu nam; phát triển 07 sản phẩm bào chế mới từ dược liệu, bảo tồn hơn một nghìn nguồn gen quý.
Hội nghị diễn ra trong gần 03 ngày với nhiều nội dung, chủ đề rất thiết thực, bổ ích. Đây là dịp để Việt Nam có cơ hội giới thiệu nguồn tài nguyên dược liệu phong phú, đặc hữu có giá trị cao về khoa học, y tế, và kinh tế; cũng như tiềm năng phát triển nguồn nguyên liệu dược liệu Việt Nam tới các nhà khoa học, chuyên gia quốc tế. Và cũng là nơi để các doanh nghiệp, nhà đầu tìm kiếm các ý tưởng sản phẩm mới từ thảo dược.
Minh Phú
